Opleidingen 


Rangen en standen.                                                                                      inhoud      bladeren      Homepage

Wanneer we praten over opleidingen, moeten we starten met aan te geven hoe sociale verhoudingen waren.

Er was een duidelijke parallel met de militaire rangen. Bij een functie hoorde een rang, bij een rang hoorde een status, hoorde privileges. Het was dan ook belangrijk de status te tonen. Het tonen van de status was een basis voor het aangeven van gezagsverhoudingen.

Enkele voorbeelden:

-Beambten hadden witte pakken, met de kleine zakken aan de buitenzijde op de jas genaaid.

-Arbeiders bruine jassen met grote zakken aan de binnenzijde.

-Beambten hadden een koperkleurige benzinelamp plus een petlamp. (opzichters, afdelingopzichters)

-Arbeiders tot en met de rang van meesterhouwer hadden een staalkleurige benzinelamp.

-Meesteropzichters droegen een acculamp aan een koord om de hals. Het oppervlak van de reflector was groter.

  Van verre kon je een meesteropzichter herkennen.

-Arbeiders kregen 42 hectoliter deputaatkolen, stukkool en eierkool op de stoep.

-Maandloners 48 hectoliter nootjes 4 plus eierkool in de kelder en de stoep geveegd.

-Beambte 65 hectoliter nootjes 4 plus eierkool plus aanmaakhout en de stoep geveegd.

-Zo was er het bad voor de arbeiders, het meesterhouwersbad, het opzichtersbad, het bad voor hoger personeel.

  De laatste drie met bel voor de badknecht.

Deze sociale verhoudingen waren niet specifiek mijnbedrijven. Nee ze pasten in die tijd. Philips in Eindhoven had de blauwe overal en de grijze en witte stofjassen. Geloof maar dat die gewassen werden en aan de waslijn hingen te pronken. Bij Demka in Utrecht, een onderdeel van Hoogovens, aten de arbeiders in de kantine, de beambte in casino 1 en de hogere beambten in casino 2.

                                                                                                                                                       inhoud      bladeren

 

 

                                      Vakbekwaamheid.                                                             inhoud      bladeren   Homepage

De specifieke omstandigheden vereisten vakbekwame mensen. Het was van groot belang dat in de mijn de juiste mijncultuur heerste. Oog voor gevaar, begrip voor de situatie en dezelfde vaktaal spreken.

De reguliere opleidingen voorzagen niet in deze specifieke behoefte.

Deze tabel geeft een overzicht van de reguliere en op de mijnbouw gerichte opleidingen

 

 

 

opleidingen

functies mijnbedrijf

 

 

 

regulier *

 t.b.v.mijnbedrijven ***

 

Basis

Technisch

mijnbouwkundig

technisch

 

lagere school

 

 

 

 

 

 

LTS

OVS

 

sleper

 

MULO

 

 

 

hulphouwer

 

 

MTS

MVS

TVS

houwer

 

 

 

 

 

Posthouwers + specialisten **

 

HBS

 

 

 

meesterhouwer

 

 

HTS

Mijnschool

Werkmeester

opzichter

 

HBS(B) 

 

 

 

afdelingsopzichter

 

Gymnasium

 

 

 

meesteropzichter

 

 

Universiteit

regulier

regulier 

Staffunctionarissen

 

 

 

 

 

hoofdopzichter

 

 

 

 

 

inspecteur

*   Reguliere opleidingen, benaming jaren ' 60

       OVS       Ondergrondse Vak-School

** Schiethouwers, schachthouwers, mijnmeters enz.

       MVS       Mijnbouwkundige Vak-School

***uitgevoerd of gesubsidieerd door de mijnbedrijven

       TVS        Technische Vak-School

    

    De OVSers, de MVSers, de TVSers, de Opzichters en de Werkmeesters waren de kern van de

    mijnbedrijven. Daarom werd zeer veel aandacht gegeven aan deze opleidingen.

                                                                                                                                           inhoud      bladeren     Homepage

 

 

 

 

 

 

                                         OVS       Ondergrondse Vak-School

 

De OVS was een bedrijfsschool. Het doel van deze school was jongens opleiden voor het mijnbedrijf.

Aan de lagere school werd een 7’schooljaar toegevoegd. Met 14 jaar werd je toegelaten tot de OVS.

Je kwam met 14 jaar op de OVS. De OVS duurde 3 jaar.

Het was zeer belangrijk voldoende leerlingen te vinden voor de OVS.

Ten opzichte van de LTS was de OVS aantrekkelijk omdat een OVSer ook een kleine vergoeding kreeg. FL. 12, -/week

Wanneer Pa op de mijn werkte en zoonlief kwam van de lagere school, werd Pa door personeelsdienst benaderd.

 

Toen ik een exmijnwerker vroeg:” Hoe kwam jij op de OVS?” Kreeg ik als antwoord:

“Heel eenvoudig, mijn ouders zeiden:" Jongen, ga naar de OVS. Je verdient dan meteen geld, dus kunnen we je meer zakgeld geven en wanneer je 16 jaar wordt dan krijg je een brommer en als je op de mijn werkt ben je jehet leven lang zeker van werk.” Dan is de keuze gauw gemaakt.

 

De OVS was helemaal gebaseerd op het principe van de scouting. Bij de scouting kent gidsen en assistent-gidsen als leiding van een groep.

Bij de OVS was dat de groepsleider en assistent groepsleider. s’Morgens werd de vlag gehesen. In colonne marcheerde de jongens door Heerlen.

Naast de nodige theoretische vakken werd ook praktisch gewerkt, zoals:

 

- Bouten gangbaar maken.

 

- Kooitjes maken. *

 

- Hout kappen voor de beambten.

 

- Houtstijlen aanpunten

 

- Hout bundelen.

 

- Sporten.

 

- Werkzaamheden in de leermijn

 

- einde van de week corveeën.

 

- een maal per jaar op kamp.

Het 3’jaar gingen de leerlingen eerst 1 dag per week ondergronds. Dit werd opgevoerd tot 3 maal per week.

Met 17,5 jaar gingen de jongens vast ondergronds. De functie: sleper.

Afhankelijk van de prestatie werd je bevorderd tot hulphouwer.

Via de houweropleiding kon je bevorderd worden tot Houwer. 

                           Dan komt een heel belangrijk moment in het leven van een jonge mijnwerker.

                                   Werk je ondergronds, ben je vrijgesteld van militaire dienst.

Deze regeling gold tot 28 jaar, dat betekende dat wanneer men voor 28 jaar stopt met werken ondergronds, moet de diensttijd alsnog worden uitgediend. Voor vele alle reden om te blijven.

*                                                                                                                                  inhoud     Bladeren         Homepage

 

 

 

 

                                             

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Opleidingsgebouw Staatsmijn Hendrik 1949                                                             inhoud        Homepage

 

 

                                         Verder scrollen of klik op het plaatje

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

OVS gebouw Staatsmijn Wilhelmina 1959                                                                 inhoud            Homepage

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

OVS-ers in marstempo 1946                                                                                         inhoud       Homepage

 

 

              

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                                                              OVS-er brengt groet 1955                                                inhoud

                       

                                                      

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

K2

OVS-ers brengen vlaggegroet 1946                                                                             inhoud      Homepage

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

OVS-ers in leermijn Staatsmijn Emma 1945                                                                                               inhoud

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                                         Aanleg smalspoor steengang Staatsmijn Emma ( opleiding)            inhoud

 

                                                                   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                                           Opleiding mijnwerkers in werkplaats Staatsmijn Wilhelmina              inhoud

 

                                                                   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                                                                 OVS-ers op retraite in Spaubeek 1949                         inhoud 

           

                                                                  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

K3

Duizendste OVS-er Staatsmijn Emma 1953                                                            inhoud            Homepage

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                                                        Les MVS-ers in modellenkamer 1957                                inhoud

 

                                                        

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Werkplaats Technische Vakschool (TVS) stm. Maurits 1956                                                             inhoud 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Mijnscholieren in de mijnschool 1957                                                                                                     inhoud